Öneri No
Öneri Özeti
İlgili Kurum/Kuruluşlar
 
Зok seslilik iзin Web 2.0
İnternette fikir ve düşüncelerin yayılmasında büyük rol oynayan web 2.0 sitelerinin (bloglar, forumlar, video siteleri, sosyal ağlar gibi) toplumda çok sesliliğin bir parçası olarak algılanmasının sağlanması ve kamuoyunun bu yönde bilinçlendirilmesi önem arz etmektedir.
 
Mevzuata uygun olmayan зevrimiзi kumar ve bahisle mьcadele
Mevzuatın verdiği izinler dışında, sanal veya gerçek paraya dayalı çevrimiçi kumar ve bahisle mücadelenin geliştirilmesi gerekmektedir.
 
İnternetin güvenli, bilinçli ve etkin kullanımı için araştırmalar ve farkındalık çalışmaları
Başta çocuk ve ergen sağlığını riske atan siber zorbalık, akran istismarı, çocuk pornografisi, cinsel istismar, madde kullanımı, zararlı içerik, bilgi kirliliği ve benzeri suç ve problemlerle mücadele konusunda araştırmalar yapılmalı, araştırma sonuçları konusunda uzman profesyonellerle birlikte değerlendirilmeli, mücadeleye yönelik politikalar ve uluslararası işbirlikleri geliştirilmeli, internetin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımına yönelik toplumsal farkındalığın artırılması için, bu çalışmalar ve sonuçları hakkında kamuoyu düzenli bilgilendirilmeli, bu amaçla kısa filmler ve kamu spotlarının üretilmesi ve okuyucu dostu el kitapçıklarının dağıtımı yaygınlaştırılmalıdır.
 
İnternet yoluyla işlenen suçlardan korunma ve kişilik haklarının ihlali konularında toplumsal farkındalığı artırma
Başta çocuklar ve gençler olmak üzere, kullanıcıların internet ortamında kişisel iradeleriyle aktardıkları kişisel bilgilerinin ortaya çıkardığı riskler, güvenlik ve gizlilik ayarlarındaki zafiyet nedeniyle hesaplarının ele geçirilmesi, internet yoluyla işlenen suçlar, kişilik haklarının ihlali ile bunların önlenmesi ve bunlarla karşılaşmaları halinde izlemeleri gereken yollar hakkında bilgilendirilmelerinin sağlanması kritik öneme sahiptir.
 
İnternetin riskleri kadar fırsatları konularında da toplumsal bilinçlendirme
İnternetin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımıyla ilgili çalışmalarda internetin barındırdığı risklerin, kullanıcıların internet ve bilişim teknolojilerinden korkmalarına, soğumalarına ve bu teknolojileri dışlamalarına neden olmayacak şekilde işlenmesi ayrıca bu çalışmalarda internet ve bilişim teknolojilerinin sağladığı fırsatlar hakkında da yeteri kadar bilgi verilmesi gerekmektedir.
 
İnternetin bilinçli kullanım düzeyine ilişkin akademik araştırmalar
Çocukların bilişim teknolojilerini kullanma, tüketme, ailelerin bu anlamda bilgi ve duyarlılık düzeyini anlama ve yakın gelecekte artma riski bulunan suçların ve sosyal risklerin önceden tahmin edilerek gerekli önlemlerin alınabilmesi için ulusal düzeyde akademik araştırmalar yapılmalıdır.
 
İnternetin güvenli, bilinçli ve etkin kullanımı için tüm paydaşların işbirliği içinde çalışması
İnternetin güvenli, bilinçli, etkin ve doğru kullanımı konusunda özellikle sivil toplum kuruluşlarının özendirilmesi ve desteklenmesi, konu ile ilgili olarak başta Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ve Diyanet İşleri Başkanlığı olmak üzere, tüm kamu kurumları, özel sektör ve sivil toplum paydaşlarının işbirliği içerisinde çalışmalarda bulunulması, projeler üretilmesi, kamu bilinçlendirme merkezleri kurulması, eğitimler ve seminerler düzenlenmesi önerilmektedir.
 
İnternetin güvenli, bilinçli ve etkin kullanımına için geleneksel ve yeni medyadan yararlanılması
İnternetin güvenli, bilinçli, etkin ve doğru kullanımının toplumda yerleşmesi için hem geleneksel basın yayın organlarından hem de yeni medyadan (internet, sosyal medya, mobil teknolojiler, IP TV, dijital yayınlar gibi) etkin bir şekilde yararlanılmalıdır.
 
Bilişimin fırsat ve risklerine medyada yer verilmesi
Bilgi ve iletişim teknolojilerinin kullanımına ilişkin imkânlar ve risklerin, medyada, toplumda doğru kanaat oluşumunu destekler mahiyette yer alması sağlanmalıdır.
 
Çevrimiçi kaynak araştırma yöntemleri hakkında kamuoyunun bilinçlendirilmesi
Çevrimiçi ortamda karşılaşılan bilginin doğruluğunun sorgulanması, farklı kaynaklardan araştırma ve kaynak karşılaştırması yapılması hususunda kamuoyu bilinçlendirilmelidir.
 
Çevrimiçi pozitif içerik, kamu kurumları çocuk siteleri, içerik üretiminde çocukların düşünülmesi
Çocuk ve ergenlerin, interneti bilinçli ve güvenli kullanımı ile fiziksel ve ruhsal gelişiminin sağlığını teminen,
a. Çocuklar için, çizgi filmler başta olmak üzere, eğitici, eğlendirici ve bilgilendirici çevrimiçi pozitif içerik üretimi ile bu amaçla çocuk ve ergenlere yönelik oluşturulacak internet sitelerinin yapımı ve kullanımı teşvik edilmelidir.
b. Çocukların yaşlarına uygun içeriklere erişebilecekleri networkler ve arama motoru oluşturulmalı, kamu kurumları [www.cocuk.{kurumadı}.gov.tr formatında] görevlerini ve hizmetlerini en sade ve anlaşılır biçimde görsel öğelerle çocuklara sunmalıdır.
c. Çocuklara özel internet sitelerinde, çocuk dilinde haberler sunularak çocuklara gündemi takip etme ve haber okuma alışkanlıkları kazandırılmalı, bu internet sitelerinde çocuklara söz hakkı verilerek, özellikle kendileriyle ilgili konularda yorumda bulunmalarının ve kendilerini ifade etmelerinin kolaylaştırılması sağlanmalıdır.
d. Görsel ve işitsel medyada, programların senaryosunun yazımından izleyiciye sunumuna kadar geçen tüm süreçte çocuk ve ergen gelişiminin gözetilmesi büyük öneme sahiptir.
 
Öğrencilere bilgisayar destekli eğitim programları ve materyalleri üretilmesi
Öğrencilerin eğitim faaliyetlerini ders dışı zamanlarda da aktif şekilde yürütebilmesi amacıyla bilgisayar destekli eğitim programları, eğlendirici ve öğretici internet portalleri gibi imkânlar artırılarak, öğrencilerin bu imkânlardan yararlanabilmeleri sağlanmalıdır.
 
İnternet bağımlılığı ve sorunlu internet kullanımına ilişkin toplumsal bilinçlendirme
İnternet bağımlılığından etkin korunma sağlanmasını teminen, başta çocuk ve ergenler olmak üzere kullanıcıların internet bağımlılığı ve sorunlu internet kullanımı konusunda etkili ve sürekli bir şekilde bilinçlendirilmelidir. Ayrıca;
a. İnternet bağımlılığı ve sorunlu internet kullanımının erken belirtilerinin aile veya okulda fark edilebilmesi amacıyla çalışmalar yapılması,
b. Günlük internet kullanım kurallarının (kullanım süresi ve kullanım zamanı gibi) belirlenmesi ve belirlenen kurallara uyulması,
c. İnternet ve bilgisayar başında geçirilen sürenin azaltılması ve bu amaçla internet servis sağlayıcılar tarafından abone tercihine bağlı olarak internete bağlı kalınan sürenin belirli aralıklarla bağlı cihaza uyarı mesajı gönderilmek suretiyle hatırlatılmasının ve günlük süre kotalı tarifelerin oluşturulmasının sağlanması,
d. Sosyal ve eğlence amaçlı bilgisayar ve internet kullanımını ikame edebilecek türden sosyal, sportif ve kültürel etkinliklere yönelimin sağlanması, yerel yönetimler tarafından bu faaliyetlerin yapılabileceği tesislerin artırılması ve kullanımının teşvik edilmesi,
e. Çocuk ve ergenlerin psiko-sosyal gelişiminin desteklenmesi, bu amaçla aile içi, okul içi etkili iletişim ve süreç yönetimi stratejilerinin geliştirilmesi,
f. İnternet bağımlılığı ve sorunlu internet kullanımına karşı, bazı istisnai durumlarda, internet erişiminin kesilmesi, bilgisayarın kaldırılması gibi tedbirlere başvurulması,
g. İnternetin sorunlu kullanımına ilişkin ulusal düzeyde araştırma yapılması, konuya ilişkin gerekli noktalarda internet bağımlılığı ünitelerinin kurulması ve uygun tedavi ve rehabilitasyon için kullanıcıların internet bağımlılığı ünitelerine yönlendirilmelerinin sağlanması
tavsiye edilmektedir.
 
Uzun süreli bilgisayar kullanımından kaynaklı ergonomik sorunlar hakkında bilinçlendirme
Uzun süreli bilgisayar kullanımının ortaya çıkardığı ergonomik sorunlarla ilgili farkındalığın artırılmasını amaçlayan eğitimlerde;
a. Bilgisayarlı çalışma ünitelerinin kullanıcının temel özellikleri (yaşı, cinsiyeti, antropometrik özellikleri gibi) gözetilerek düzenlenmesi,
b. Bilgisayarlı çalışma ünitelerinin düzenli kontrol, bakım ve iyileştirilmelerin yapılması
konuları vurgulanmalı ve ilgililer tarafından bu hususların uygulanması sağlanmalıdır.
 
Mesleki kas iskelet sistemi hastalıklarına ilişkin eğitim, erken tanı ve tedavi
Mesleki maruziyetler ve mesleki kas iskelet sistemi hastalıkları konularında sağlık çalışanlarının eğitimine önem verilmeli ve mesleki kas iskelet sistemi hastalıklarında erken tanı ve tedavi için gerekli tedbirler alınmalıdır.
 
Teknolojik cihazların sağlıklı kullanımı için tedbirler
Bilgisayar ve diğer bilişim teknolojileri cihazlarının sağlıklı kullanımına ilişkin eğitimler yaygınlaştırılmalı, gereksiz ve uzun süreli kullanımların muhtemel etkilerine ilişkin konularda toplumsal bilinçlenme sağlanmasını teminen, bu eğitimlerde etkileri kesinleşmemiş olmamakla birlikte ihtiyaten;
a. Mobil telefon kullanımında kablolu kulaklık veya hoparlör kullanımının tercih edilmesi,
b. Büyüme ve gelişmesi süren çocuklarda mobil elektronik haberleşme cihazlarının kullanım yaşının geciktirilmesi,
c. Gebelikte mobil elektronik haberleşme cihazlarının kullanımının asgari düzeye indirilmesi,
d. Mobil telefonla konuşmaların gereğinden fazla uzun tutulmaması,
e. Mobil telefon kullanımında; giden aramalarda numara çevrildikten sonra çağrı kuruluncaya kadar telefonun vücuttan uzakta tutulması ve bağlantının gözle izlenmesi, gelen aramalarda ise önce çağrının yanıtlanıp sonra telefonun kulağa götürülmesi,
f. Mobil elektronik haberleşme cihazı satın alırken SAR değerinin belirlenen standartlara uygunluğuna dikkat edilmesi,
g. Bebek odalarının yakınında mobil elektronik haberleşme cihazlarının bulundurulmaması,
h. Uykudan önce mobil elektronik haberleşme cihazlarının kapatılması, kapatılmayacaksa bile başucundan uzağa konulması,
i. Mobil elektronik haberleşme cihazlarının motorlu araç kullanırken ve akaryakıt istasyonlarında kullanılmaması
gibi hususlar vurgulanmalıdır.
 
Hücresel baz istasyonlarının mevzuata uygun olarak kurulması ve etkin denetimi
Toplumun haberleşme ihtiyacının karşılanması ve bu amaçla işletmecilerin kapsama alanına ilişkin taahhütlerinin yerine getirilmesi amacı ile kurulması zorunlu bulunan hücresel baz istasyonlarının yer seçimlerinin Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu düzenlemelerine uygun olarak yapılması, anaokulları, kreşler, okullar, çocuk oyun alanları, hastaneler ve huzurevleri yakınındakiler başta olmak üzere, tüm baz istasyonlarının denetim ve ölçümlerinin de düzenli ve sıkça yapılması önerilmektedir.
 
Mobil elektronik haberleşme cihazlarının SAR değerine ilişkin etkin takip mekanizması
Mobil elektronik haberleşme cihazlarının piyasaya arzında SAR değerlerinin ürünün ambalajı üzerinde yazılmasının zorunlu hale getirilmesi, piyasa gözetim ve denetiminde bu hususa da dikkat edilmesi, piyasa gözetimi ve denetimi sonucunda belirlenen SAR değerlerine uygun olmayan cihazlar hakkında piyasaya arzın yasaklanması ve toplatılması müeyyidelerinin uygulanması önerilmektedir.
 
Ulusal sınırları aşan bilişim suçları için uluslararası anlaşmalar ve ulusal güvenlik standartları
Bilişim suçlarının sınır aşan suçlardan olması nedeniyle suç soruşturmasında kullanılacak verilerin diğer ülke kamu ve özel kurum kayıtlarında bulunması durumunda bu verilerin hızlı bir şekilde alınabilmesi için, gereken uluslararası anlaşmaların yapılması ve ikili işbirliklerinin geliştirilmesi ve ulusal güvenlik standartlarının belirlenmesi gerekmektedir.
 
Bilişim suçları konusunda vatandaşın ve kamu personelinin bilinçlendirilmesi
Bilişim suçlarıyla mücadele kapsamında, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Polis Akademisi Başkanlığı başta olmak üzere, ilgili kurumlar, yükseköğrenim kurumları ve sivil toplum kuruluşları tarafından;
a. İnternet başta olmak üzere bilişim teknolojileri kullanılarak işlenen suçlar, bu suçlarla mücadeleye ilişkin alınabilecek tedbirler ve karşılaşıldığında izlenecek usuller ile ilgili konularda, toplumun bilinçlendirilmesine yönelik seminerler, kurslar ve eğitim programları gibi etkinlikler düzenlenmeli,
b. Yaygın suç işleme yöntemleriyle ilgili kamu spotları hazırlanmalı ve yayınlanmalı,
c. Stratejik önemi ve özelliği haiz bilgilere sahip kamu kurumlarının çalışanları başta olmak üzere, tüm kamu personeli, vatandaşın kişisel bilgilerinin korunması, bilgi güvenliği ve bilişim suçları gibi konularda bilinçlendirilmelidir.
 
Ulusal siber güvenlik kabiliyetinin geliştirilmesine yönelik tedbirler
Ulusal siber güvenlik kabiliyetinin geliştirilmesini teminen;
a. Yükseköğrenim kurumlarında siber güvenlikle ilgili derslerin sayısının artırılması ve içeriklerinin zenginleştirilmesi, bu konuda uzmanlaşmak isteyen öğrencilerin desteklenmesi, bu öğrencilere siber güvenlik konusunda dünyada yetkinliğini ispatlamış yükseköğrenim kurumlarında yüksek lisans ve doktora yapma olanağı sağlanması,
b. Savaş halinde düşman ülke bilgi sistemlerini hedef alacak siber saldırıların Silahlı Kuvvetler bünyesinde teşkil edilecek siber komutanlık birimlerince yapılması ve bu amaçla gereken altyapının kurulması,
c. Kamu kurumlarının ve belirli bir ölçeğin üstündeki özel sektör kuruluşlarının bilgi sistemlerinden ve siber güvenliğinden sorumlu personelinin düzenli olarak siber güvenlik eğitimine tabi tutulması,
d. Kurumların bilgi ve iletişim sistemlerinde milli olarak geliştirilmiş ürünlerin; milli ürünlerin mevcut olmadığı durumlarda güvenlik değerlendirmesi ve sertifikalandırması milli olarak gerçekleştirilmiş ürünlerin; güvenlik değerlendirmesi milli olarak gerçekleştirilmiş ve sertifikalandırılmış güvenlik ürünlerinin mevcut olmadığı durumlarda uluslararası standartlar uyarınca değerlendirilmiş ve sertifikalandırılmış ürünlerin tercih edilmesi,
e. Belirlenmiş güvenlik kriterlerini sağlayan açık kaynak kodlu mevcut güvenlik ürünleri hakkında bilgilendirmeler yapılması, kılavuzlar yayınlanması ve açık kaynak kodlu yeni ürünlerin geliştirilmesi için platformlar oluşturulması
önerilmektedir.
 
Siber güvenlikle ilgili tüm paydaşlarla işbirliği içinde çalışmaların yapılması
Siber güvenlikle ilgili olarak, kamu kurumları, yükseköğrenim kurumları, özel sektör, sivil toplum kuruluşları ve tüm paydaşların işbirliği ile ulusal düzeyde çalışmalar yapılmalı; bu alanda diğer ülkelerin ilgili otoriteleri ve uluslararası kuruluşlar ile de yakın işbirliği sağlanmalıdır.
 
Bilgi toplumu faaliyetlerinin merkezi koordinasyonu ve idarelerin derecelendirilmesi
Bilgi toplumu faaliyetlerinin koordinasyonunun sağlanması amacıyla güçlü bir kurumsal yapılanmanın oluşturulması ve yetki karmaşasının ortadan kaldırılması, bu yapı tarafından kamu kurumlarının stratejik yönetim, iyi yönetişim, insan kaynakları yönetimi, risk yönetimi, bilgi yönetimi ve iç kontrol sistemleri bakımından derecelendirilmesi önerilmektedir.
 
Kamuda kurumsal yönetişim
Kamu kurumlarında stratejik yönetim, insan kaynakları yönetimi, risk yönetimi, bilgi yönetimi ve iç kontrol sistemleri geliştirilmelidir.
 
Kamuda bilişim yatırımlarının sağlıklı analizlerle yapılması ve yerindelik denetimi
Kamuda bilişim yatırımlarına ve harcamalarına yönelik ihtiyaçlar sağlıklı şekilde analiz edilmeli, kararlar bilişim birimlerinde görevli kişilerin bireysel tercihlerine bırakılmamalı, harcamaların yerindeliği denetlenmelidir.
 
Bilgi toplumu faaliyetlerinin uluslararası alanda takip edilmesi
Avrupa Birliği ve dünyanın önde gelen ülkelerindeki bilgi toplumu faaliyetleri ve özellikle elektronik kamu hizmetleri sunumunun geliştirilmesine ilişkin program ve girişimler yakından izlenmelidir.
 
Kamu idarelerinin bilişim stratejilerine uygun bilişim yatırımları yapması
Bilişim teknolojileri yatırım kararlarının önceden belirlenmiş bilişim stratejilerine uygun olarak kurumsal amaç ve hedeflere paralel alınmasını ve bu projelerde kaynakların etkili ve verimli kullanılmasını sağlayacak mekanizmalar geliştirilmelidir.
 
Kamuda mükerrer bilişim yatırımlarının engellenmesi, iyi uygulamaların paylaşılması
Yatırımcı kurumlar arasında koordinasyon ve iletişim eksikliği mükerrer yatırımların yapılmasına neden olabileceğinden, bilişim teknolojileri yatırımlarının tek merkezden koordinasyonunun sağlanması, kamu kurumlarının kullandıkları yazılım envanterinin oluşturulması ve mükerrer yatırımların önlenmesi kamu kaynaklarının israf edilmemesi ve iyi uygulamaların tüm kurumlara yaygınlaştırılması açılarından büyük öneme sahiptir.
 
Kamu hizmetlerinin elektronik sunumuna ilişkin tedbirler
Kamu hizmetlerinin sunumunda, iş süreçlerinin kullanıcılar ve iş dünyasının ihtiyaçları doğrultusunda tasarlanması, vatandaş odaklı hizmet anlayışının özümsenmesi, bilişim sistemleri üzerinden sunulan hizmet sayısının artırılması ve hizmetlerin elektronik ortamda sunulmasına ilişkin farkındalığı artıracak çalışmalarla kullanıcı memnuniyet oranlarının yükseltilmesi sağlanmalıdır.
 
Tüm elektronik kamu hizmetlerinin e-Devlet kapısında sunumu
Kamu kurumlarının internet üzerinden sunduğu hizmetlerin tamamına, e-devlet hizmetlerine ulaşılan “www.turkiye.gov.tr” portalinden erişilmesi, bu kapsamda mevcut kurumsal yapıların e-devlet hizmetleri sunumuna uygunlukları bakımından değerlendirilmesi ve güçlendirilmesi sağlanmalıdır.
 
e-Devlet hizmetlerinin derecelendirilmesi ve kullanıcı ihtiyaçlarına göre özelleştirilebilmesi
e-Devlet hizmetleri; kullanılabilirlik, erişilebilirlik, kullanıcı mahremiyeti ve memnuniyeti gibi konularda derecelendirilmeli ve geliştirilmelidir. Ayrıca, e-devlet hizmetleri kullanıcıların ihtiyaç, beklenti ve tercihlerine göre özelleştirilebilmelidir.
 
İnternet yayıncılığında kalite standartlarının oluşturulması
İnternet yayıncılığında üretilen içeriğe ilişkin kalite standartlarının oluşturulması, içeriğin Türkçe olması ve Türk dili kurallarının doğru kullanılmasının sağlanması büyük önem arz etmektedir.